سینیت های فلدسپاتوئید دار

سینیت های فلدسپاتوئید دار سنگ های نفوزی متوسط تا درشت بلور بوده و عمدتا از آلکالی فلدسپار (35 تا 80 درصد) ،فلدسپاتوئید (10تا 45 درصد) پلاژیوکلاز های سدیک (10تا 45 درصد) و کانی های فرومنیزین (10 تا 65 درصد) تشکیل شده اند، کانی های مافیک معمولا آلکالی آمفیبول یا الکالی پیروکسن یا هردوست.

سینیت های فلدسپاتوئید دار هم در عرض پلوتونیک  سنگ های فنولیتی و هم ارز متوسط بلور آنها میکروسینیت فلدسپاتوئید دار است اگر پلاژیوکلاز خیلی بیش از فلدسپات های قلیایی باشد در این صورت سنگ به مونزونیت فلدسپاتوئید دار نزدیک می شود.

کانی های تشکیل دهنده ی سنگ ها

در بیشتر سنگ های این دست مقدار فلدسپات های قلیایی بیش از فلدسپاتوئید است. گرچه سنگ هایی نیز وجود دارد که در آنها فلدسپاتوئید بیشتر از فلدسپاتوئید های قلیایی است وحتی در برخی از آنها اصلا فلدسپار وجود ندارد. در بیشتر سنگ های این دسته کانی های روشن بیشتر کانی های تیره یا مافیک است، در برخی سنگها نیز مجموع کانی های مافیک 50 درصد سنگ را تشکیل می دهند به طور کلی این سنگها تغییرات زیادی در نوع و مقدار کانی نشان می دهند.فلدسپاتوئید های پتاسیم در این نوع سنگ ها خیلی متغییر است. ارتوز  و میکروکلین زیاد دیده نمی شود ولی پرتیت های میکروسکوپی و خیلی ریز دنه ارتوز و میکروکلین قابل مشاهده است آنورتوزسانیدین در این نوع سنگ ها زیاد است. پلاژیو کلاز ها ممکن است اصلا وجود نداشته باشند . ولی در بعضی از این سنگ ها ممکن است فراوان وجود داشته باشد که اکثرا از نوع آلبیت و به ندریت الیگو کلاز است. آندزین نیز در بعضی از انواع این سنگ ها که دارای کانی های فرومنیزین زیادی است دیده شده است.مهمترین فلدسپاتوئید  این دسته از سنگ های نفلین است که تشخیص آن در سنگ که دگرسان شده اند، مشکل است زیرا بسیاربه سهولت به سریسیت ،کانکرینیت ، آنالسیم ، سودالیت و ناترولیت تبدیل می شود. انکلوزین های فراوانی به صورت گاز ، مایع و میکرولیت های مختلف بیوتیت ، آژیرین و سودالیت در نفلین دیده می شود.

کانکرینیت در این سنگ ها اکثرا بصورت ثانویه ( فعل و انفعالات شیمیایی بین ماگما وبلور های قبلی ) تشکیل شده و در عده ای از سنگ ها فراوان است .این کانی در زیر میکروسکوپ خیلی شبیه به موسکویت است ولی دارای برجستگی ظعیف تا خیلی ظعیف است .سودالیت در بعضی از انواع این سنگ ها زیاد است که در بعضی به رنگ آبی یا آبی متمایل به خاکستری است .هائوئین ونوزان نیز در برخی از سنگها دیده می شود . آنالسیم یکی دیگر از کانی های عادی این سنگ ها است که دارای بیفرنژانس کم و کلیواژ مکعبی است .قسمت عمده ی این کانی در نتیجه جا نشینی فلدسپات ها بوجو آمده است ولی آنالسیم بصوت ا اولیه نیز دیده می شود .لوسیت در این سنگ ها زیاد دیده نمی شود ولی در سنگ هایی که بصورت دایک ، سیل  ویا توده های نفوذی کوچک هستند وجود دارد .

بنابراین این دسته از سنگ ها بر حسب نوع فلدسپاتوئید آنها نام گذاری می کنند مانند : نفلین سینیت ، سودالیت سینیت  و.... آمفیبول در این سنگ ها از انواع سدیم دار مثل آرفدزونیت ، هاستنگزیت و گاهی ریبکیت است . گاهی هورنبلد قهوه ای ممکن است دیده شود . پیروکسن نیز اصولا همان طور که انتظار می رود از نوع سدیم دار مثل اوژیت آژیرین و آژیرین است .دیوپسید وآوژیت تیتانیم دار نیز دیده می شود .

بیوتیت دارای مقدار زیادی Fe  ، با ظرفیت 2و3 وTi است .در این دسته از سنگ ها دیده می شود که مهمولا دارای پلوکروئیسم بوده ورنگ آن از قهوه ای تا سیاه تغییر می کند ، ولی بعضی از سنگ ها دارای بیوتیت قهوه ای وسبز هستند. بندرت اولیوین از نوع فایالیت در این نوع سنگ ها وجود دارد .

کانی های ثانویه

کا نی های رسی ، سریسیت ، کلریت ،کلسیت ، اکسدهای آهن ، اپیدوت ، آنالسیم  و ناترولیت ، (یک نوع زئولیت) است ..

کانی فرعی

آپاتیت ، اسفن ، زیرکن ، فلوئورین و... است .

ساخت وبافت

بافت این دسته از سنگ ها بیشتر متغیر است اندازه بلور ها از ریز تا متوسط ودرشت و حتی پگماتیتی تغییر می کند . بیشتر سنگ های این دسته دارای بافت گرانولر هستند بافت کاتا کلاسیک که در آن بلورهای فلدسپار دارای ترک ، شکستگی و خمیدگی است  گاهی دیده می شوند . بافت جریانی نیز در بعضی سنگ ها (تراکیتی) مشاهده می شود . همچنین بافت پورفیری بندرت دیده می شود .محل تشکیل این سنگ ها بصورت استوک ، لاکولیت ، لایه ها ودایک ها و سیل ها ویا دیگر توده های کوچک وبزرگ منظم ویا بی نظم دیده می شود .این سنگ ها بیشتر با سینیت ها وتراکیت های قلیایی و همچنین گابروهای قلیایی وفلدسپاتوئید دار دیده می شوند و اصولا این دسته از سنگ ها در ردیف سنگ های نادر بشمار می روند ومقدار آنها بسیار کم است .